ప్రతిపక్షం, జూలై 17: స్వచ్ఛ ఇంధన వినియోగాన్ని ప్రోత్సహిస్తూ పర్యావరణహిత రవాణా వ్యవస్థ దిశగా భారత్ మరో కీలక ముందడుగు వేసింది. దేశంలోనే తొలిసారిగా రూపొందించిన హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ రైలును ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ హర్యానాలో ప్రారంభించారు. ఈ సందర్భంగా రైలుకు జెండా ఊపి సేవలను ప్రారంభించారు. పూర్తిగా స్వదేశీ సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో అభివృద్ధి చేసిన ఈ రైలు భారతీయ రైల్వేలో కొత్త సాంకేతిక శకానికి నాంది పలికింది.
హైడ్రోజన్, ఆక్సిజన్ల రసాయన చర్య ద్వారా విద్యుత్ను ఉత్పత్తి చేసుకుని ఈ రైలు ప్రయాణిస్తుంది. ఈ ప్రక్రియలో కార్బన్ డయాక్సైడ్ వంటి కాలుష్యకారక వాయువులు విడుదల కావు. ప్రధానంగా నీటి ఆవిరి మాత్రమే ఉప ఉత్పత్తిగా వెలువడుతుంది. దీంతో పర్యావరణానికి తక్కువ హాని కలిగించే రవాణా వ్యవస్థగా హైడ్రోజన్ రైలును అధికారులు పేర్కొంటున్నారు.
పది బోగీలతో రూపొందించిన ఈ రైలు హర్యానాలోని జింద్ నుంచి సోనిపట్ వరకు సుమారు 90 కిలోమీటర్ల దూరాన్ని రెండు గంటల్లో ప్రయాణించగల సామర్థ్యం కలిగి ఉంది. ప్రయాణికులకు సౌకర్యవంతమైన ప్రయాణంతో పాటు ఆధునిక భద్రతా ప్రమాణాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని రైలును రూపొందించినట్లు రైల్వే అధికారులు తెలిపారు.
ఈ రైలు 3,200 హార్స్పవర్ సామర్థ్యంతో పనిచేస్తుంది. దీంతో ప్రపంచంలోని శక్తివంతమైన హైడ్రోజన్ రైళ్లలో ఇది ఒకటిగా నిలిచినట్లు అధికారులు తెలిపారు. హైడ్రోజన్ ఆధారిత రైళ్లను అభివృద్ధి చేసి నడుపుతున్న దేశాల సరసన భారత్ కూడా చేరింది.
డీజిల్ ఆధారిత రవాణా వ్యవస్థలకు ప్రత్యామ్నాయంగా హైడ్రోజన్ ఫ్యూయల్ సెల్ సాంకేతికతను ప్రపంచవ్యాప్తంగా పలు దేశాలు అభివృద్ధి చేస్తున్నాయి. తక్కువ కాలుష్యం, అధిక సామర్థ్యం, పర్యావరణ పరిరక్షణ వంటి ప్రయోజనాల కారణంగా భవిష్యత్తులో రవాణా రంగంలో హైడ్రోజన్ ఇంధనానికి మరింత ప్రాధాన్యం లభించే అవకాశం ఉంది.
కేంద్ర ప్రభుత్వం అమలు చేస్తున్న గ్రీన్ హైడ్రోజన్ కార్యక్రమంలో భాగంగా రైల్వేలు, పరిశ్రమలు, విద్యుత్ ఉత్పత్తి, భారీ రవాణా రంగాల్లో హైడ్రోజన్ వినియోగాన్ని పెంచే దిశగా చర్యలు చేపడుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో దేశపు తొలి హైడ్రోజన్ రైలు ప్రారంభం కీలక పరిణామంగా భావిస్తున్నారు.
భవిష్యత్తులో దేశంలోని మరిన్ని రైల్వే మార్గాల్లో హైడ్రోజన్ రైళ్లను ప్రవేశపెట్టే అవకాశాలను భారతీయ రైల్వే పరిశీలిస్తోంది. ఈ సాంకేతికత విజయవంతమైతే కాలుష్యాన్ని తగ్గించడంతో పాటు స్వచ్ఛమైన, పర్యావరణహిత రవాణా వ్యవస్థను మరింత విస్తరించేందుకు మార్గం సుగమం కానుంది.
