ప్రతిపక్షం, సెప్టెంబర్ 21: తెలంగాణలో వచ్చే యాసంగి సీజన్లో వరి సాగును తగ్గించడంపై వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తలు దృష్టి సారించారు. ఎల్నినో ప్రభావం, వర్షాభావ పరిస్థితులు, జలాశయాల్లో తగ్గుతున్న నీటి నిల్వలు, భూగర్భ జలాలు పడిపోతుండటంతో అధిక నీటి అవసరం ఉన్న వరి సాగు రైతులకు ఇబ్బందులు కలిగించే అవకాశం ఉందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో వరికి విరామం ఇచ్చి, తక్కువ నీటితో సాగు చేయగల ప్రత్యామ్నాయ పంటలను ప్రోత్సహించాల్సిన అవసరం ఉందని చెబుతున్నారు.
ఇటీవల హైదరాబాద్లో జరిగిన దక్షిణాది రాష్ట్రాల వ్యవసాయ సదస్సులోనూ ఎల్నినో ప్రభావంతో తక్కువ వర్షపాతం నమోదవుతున్న ప్రాంతాల్లో నీటి వినియోగం తక్కువగా ఉండే ప్రత్యామ్నాయ పంటల సాగును ప్రోత్సహించడంపై చర్చ జరిగింది. రానున్న యాసంగి సీజన్కు ముందుగానే పరిస్థితులను అంచనా వేసి రైతులకు తగిన పంటల ప్రణాళికను అందించాల్సిన అవసరాన్ని అధికారులు, వ్యవసాయ నిపుణులు గుర్తించారు.
రాష్ట్రంలో ఇప్పటికే వర్షాభావ పరిస్థితుల ప్రభావం వ్యవసాయంపై కనిపిస్తోంది. పలుచోట్ల పంటలకు అవసరమైన నీరు అందక రైతులు ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారు. జలాశయాలు, చెరువులు, కుంటల్లో నీటి లభ్యత తగ్గడంతో పాటు భూగర్భ జలమట్టాలు కూడా పడిపోతున్నాయని తాజా నివేదికలు చెబుతున్నాయి. దీంతో యాసంగిలో అధిక నీటి అవసరం ఉన్న వరి సాగు చేపడితే మధ్యలో నీటి కొరత ఏర్పడి పంట నష్టపోయే ప్రమాదం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు.
వరి సాగుకు బదులుగా తక్కువ నీటితో పండే మొక్కజొన్న, పొద్దుతిరుగుడు, నువ్వులు, పెసర్లు, మినుములు వంటి పంటలను సాగు చేయాలని వ్యవసాయ నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ఇప్పటికే తెలంగాణలో పంటల వైవిధ్యీకరణపై వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తలు రైతులకు అవగాహన కల్పిస్తున్నారు. మొక్కజొన్న, పొద్దుతిరుగుడు, పెసర్లు, మినుములు, నువ్వులు వంటి పంటలకు తక్కువ నీరు అవసరమవుతుందని వ్యవసాయ పరిశోధనా సంస్థల సూచనలు ఉన్నాయి.
వరి సాగుకు ఉపయోగించే నీటితో పోలిస్తే కొన్ని ప్రత్యామ్నాయ పంటలకు తక్కువ నీరు అవసరమవుతుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ముఖ్యంగా పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలు తక్కువ తేమతోనూ సాగు చేసే అవకాశం ఉండటంతో నీటి కొరత ఉన్న పరిస్థితుల్లో రైతులకు ఇవి ప్రత్యామ్నాయంగా ఉపయోగపడతాయని సూచిస్తున్నారు. వరి సాగు చేసే భూముల్లోనూ పంట మార్పిడి ద్వారా మొక్కజొన్న, పొద్దుతిరుగుడు, నువ్వులు, పెసర్లు, మినుములు వంటి పంటలను సాగు చేయవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు.
అయితే వరికి బదులుగా ప్రత్యామ్నాయ పంటలు సాగు చేయాలంటే రైతులకు మార్కెట్ భద్రత కల్పించాల్సిన అవసరం ఉంది. వరి ధాన్యానికి ప్రభుత్వం కొనుగోలు కేంద్రాలు ఏర్పాటు చేయడం, కనీస మద్దతు ధర అందుబాటులో ఉండటం వంటి కారణాలతో రైతులు వరి సాగు వైపు ఎక్కువగా మొగ్గు చూపుతున్నారు. ఇతర పంటలకు కూడా సరైన ధర, కొనుగోలు సౌకర్యం, మార్కెట్ హామీ కల్పిస్తే పంట మార్పిడికి రైతులు ముందుకు వచ్చే అవకాశం ఉందని వ్యవసాయ రంగ నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.
ఎల్నినో ప్రభావాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకుని ఇప్పటికే తెలంగాణలో తక్కువ నీటి అవసరం ఉన్న పంటల సాగుపై ప్రభుత్వం, వ్యవసాయ శాఖ రైతులకు సూచనలు చేస్తోంది. పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలు, చిరుధాన్యాలు వంటి పంటలను ప్రోత్సహించేలా ముందస్తు ప్రణాళికలు రూపొందిస్తున్నారు. రానున్న యాసంగి సీజన్లో జిల్లాల వారీగా నీటి లభ్యతను అంచనా వేసి, అందుకు అనుగుణంగా పంటల ప్రణాళిక రూపొందించడం ద్వారా రైతులు నష్టపోకుండా చూడాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
మొత్తంగా చూస్తే.. నీటి లభ్యత తగ్గుతున్న ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో యాసంగిలో వరి సాగుపై పునరాలోచన చేయాలని వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తల సూచనగా ఉంది. రైతులు పరిస్థితులకు అనుగుణంగా పంటల మార్పిడిని చేపట్టడంతో పాటు, ప్రత్యామ్నాయ పంటలకు ప్రభుత్వం మార్కెట్ సౌకర్యం, ధరల భరోసా కల్పిస్తే నీటి వనరులను ఆదా చేయడంతో పాటు రైతుల పంట నష్టాలను కూడా తగ్గించే అవకాశం ఉంటుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
