ప్రతిపక్షం, నవంబర్ 10: హిందూ సంప్రదాయంలో కార్తీక మాసానికి విశేషమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత ఉంది. పరమశివుడికి, శ్రీమహావిష్ణువుకు అత్యంత ప్రీతికరమైన మాసంగా కార్తీక మాసాన్ని భక్తులు భావిస్తారు. ఈ మాసం ఇవాళ్టి నుంచి డిసెంబర్ 8వ తేదీ వరకు కొనసాగనుంది. నెల రోజుల పాటు దేశవ్యాప్తంగా శివాలయాలు, విష్ణు ఆలయాలు భక్తులతో కిటకిటలాడనున్నాయి. కార్తీక మాసంలో చేసే పూజలు, వ్రతాలు, దీపారాధనలు, దానధర్మాలు విశేష పుణ్యఫలాలను అందిస్తాయని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. అందుకే ఈ మాసాన్ని ఆధ్యాత్మిక సాధనకు, దైవచింతనకు అత్యంత అనుకూలమైన కాలంగా భావిస్తారు.
కార్తీక మాసంలో ప్రతిరోజూ తెల్లవారుజామునే నిద్రలేచి సూర్యోదయానికి ముందుగా పవిత్ర స్నానాలు ఆచరించడం ఎంతో శుభప్రదమని పండితులు చెబుతున్నారు. అనంతరం ఇష్టదైవాన్ని స్మరించుకుంటూ పూజలు చేయడం, ఆలయాలను సందర్శించడం, శివనామస్మరణ చేయడం ఆనవాయితీగా వస్తోంది. ముఖ్యంగా సాయంత్రం వేళ ఇంటి ముందు, తులసి కోట వద్ద, దేవాలయాల్లో దీపాలు వెలిగించడం కార్తీక మాసంలో ప్రత్యేకత. కార్తీక దీపారాధన వల్ల ఇంట్లో సుఖసంతోషాలు, శాంతి, ఐశ్వర్యం కలుగుతాయని భక్తుల విశ్వాసం. నిత్యం దీపం వెలిగించడం ద్వారా దైవానుగ్రహం పొందవచ్చని ఆధ్యాత్మిక పెద్దలు సూచిస్తున్నారు.
ఈ మాసంలో వచ్చే ప్రతి సోమవారానికి ప్రత్యేకమైన ప్రాముఖ్యత ఉంటుంది. సోమవారం పరమశివుడికి ప్రీతికరమైన రోజు కావడంతో భక్తులు ఉపవాసాలు ఆచరిస్తూ శివాలయాలను సందర్శిస్తారు. శివలింగానికి అభిషేకాలు నిర్వహించి బిల్వదళాలు సమర్పిస్తూ ప్రత్యేక పూజలు చేస్తారు. కార్తీక సోమవారాల్లో ఉపవాసం ఉండటం, శివనామస్మరణ చేయడం వల్ల పుణ్యఫలాలు లభిస్తాయని పురాణాల్లో పేర్కొన్నట్లు భక్తులు విశ్వసిస్తారు. కొందరు భక్తులు నెల రోజుల పాటు నియమ నిష్ఠలతో కార్తీక వ్రతాన్ని ఆచరిస్తారు.
కార్తీక పౌర్ణమి ఈ మాసంలో అత్యంత విశిష్టమైన పర్వదినంగా నిలుస్తుంది. ఆ రోజున నదులు, చెరువులు, పుణ్యక్షేత్రాల్లో స్నానాలు ఆచరించి దీపదానం చేయడం సంప్రదాయం. ముఖ్యంగా జ్వాలాతోరణ దర్శనానికి ఎంతో ప్రాధాన్యత ఉంది. శివాలయాల్లో నిర్వహించే జ్వాలాతోరణ ఉత్సవాలను దర్శించేందుకు భక్తులు పెద్ద సంఖ్యలో తరలివెళ్తారు. దీపదానం, అన్నదానం, వస్త్రదానం వంటి దానధర్మాలు చేయడం వల్ల పుణ్యం లభిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం. కార్తీక మాసమంతా భక్తిశ్రద్ధలతో పూజలు నిర్వహించి, నియమ నిష్ఠలు పాటిస్తే పాపాలు తొలగి మోక్షప్రాప్తి కలుగుతుందని ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసం.
మొత్తంగా కార్తీక మాసం భక్తిభావం, ఆధ్యాత్మిక చింతన, దీపారాధనకు ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. నెల రోజుల పాటు శివారాధన, విష్ణు పూజలు, ఉపవాసాలు, దీపదానాలతో ఆలయాలు ఆధ్యాత్మిక శోభను సంతరించుకోనున్నాయి.
