ప్రతిపక్షం, సెప్టెంబర్ 28: హైదరాబాద్లో సైబర్ మోసగాళ్లు మరోసారి వృద్ధుడిని లక్ష్యంగా చేసుకుని భారీ మొత్తంలో డబ్బు కాజేశారు. కేంద్ర దర్యాప్తు సంస్థ అధికారులమంటూ ఫోన్ చేసిన నిందితులు.. తనపై మనీలాండరింగ్ కేసు నమోదైందని, విచారణకు సహకరించకపోతే అరెస్టు చేస్తామని 90 ఏళ్ల వృద్ధుడిని భయపెట్టినట్లు పోలీసులు తెలిపారు. అనంతరం అరెస్టు నుంచి తప్పించుకోవాలంటే డబ్బు చెల్లించాల్సి ఉంటుందని నమ్మించి ఏకంగా రూ.18 లక్షలు బదిలీ చేయించుకున్నట్లు వెల్లడించారు. డబ్బు పంపిన తర్వాత తాను సైబర్ మోసానికి గురైనట్లు గుర్తించిన బాధితుడు పోలీసులను ఆశ్రయించడంతో ఈ ఘటన వెలుగులోకి వచ్చింది.
పోలీసుల వివరాల ప్రకారం.. సైబర్ మోసగాళ్లు తొలుత వృద్ధుడికి ఫోన్ చేసి తాము కేంద్ర దర్యాప్తు సంస్థ అధికారులమని పరిచయం చేసుకున్నారు. తన పేరుతో మనీలాండరింగ్కు సంబంధించిన కేసు నమోదైందని చెప్పారు. ఈ కేసులో తనకు సంబంధం ఉందని, అధికారుల విచారణకు సహకరించకపోతే అరెస్టు తప్పదంటూ బెదిరించినట్లు పోలీసులు తెలిపారు. దీంతో అప్పటికే వయసు పైబడిన బాధితుడు తీవ్ర ఆందోళనకు గురైనట్లు తెలుస్తోంది.
నిందితులు అక్కడితో ఆగకుండా బాధితుడి బ్యాంకు ఖాతా వివరాలను అడిగినట్లు సమాచారం. అనంతరం అరెస్టు నుంచి తప్పించుకునేందుకు, విచారణలో భాగంగా ఖాతాను ధృవీకరించేందుకు కొంత మొత్తం బదిలీ చేయాలని సూచించినట్లు పోలీసులు తెలిపారు. తాను నిజంగానే కేంద్ర దర్యాప్తు సంస్థ అధికారులతో మాట్లాడుతున్నానని భావించిన వృద్ధుడు.. వారి మాటలను నమ్మినట్లు తెలుస్తోంది. డబ్బు బదిలీ చేసిన తర్వాత ధృవీకరణ పూర్తయితే ఆ మొత్తాన్ని తిరిగి ఇస్తామని నిందితులు చెప్పినట్లు సమాచారం.
వారి మాటలను నమ్మిన బాధితుడు రూ.18 లక్షలను వారు సూచించిన ఖాతాకు బదిలీ చేసినట్లు పోలీసులు తెలిపారు. నగదు బదిలీ పూర్తయిన తర్వాత కూడా నిందితుల నుంచి అనుమానాస్పదంగా వ్యవహారం కొనసాగడంతో తాను మోసపోయినట్లు వృద్ధుడు గుర్తించినట్లు తెలుస్తోంది. వెంటనే సైబర్ నేరాల పోలీసులను ఆశ్రయించి ఫిర్యాదు చేశారు. ఫిర్యాదు ఆధారంగా పోలీసులు కేసు నమోదు చేసి దర్యాప్తు ప్రారంభించారు. డబ్బు ఏ ఖాతాకు వెళ్లింది, ఆ ఖాతాల వెనుక ఎవరున్నారు, నగదు బదిలీలో ఉపయోగించిన మార్గాలు ఏమిటనే కోణాల్లో దర్యాప్తు కొనసాగుతున్నట్లు సమాచారం.
ఇలాంటి మోసాలకు సైబర్ నేరగాళ్లు సాధారణంగా భయాన్ని ప్రధాన ఆయుధంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. పోలీసు అధికారులు, దర్యాప్తు సంస్థల అధికారులు, న్యాయస్థానాల ప్రతినిధులమంటూ బాధితులకు ఫోన్ చేసి.. తీవ్రమైన నేరాల్లో వారి పేరు లేదా బ్యాంకు ఖాతాలు ఉన్నాయని చెబుతున్నారు. కేసు, అరెస్టు, జైలు శిక్ష వంటి మాటలతో బాధితులను మానసిక ఒత్తిడికి గురిచేసి వెంటనే డబ్బు బదిలీ చేయాలని ఒత్తిడి చేస్తున్నట్లు పోలీసులు చెబుతున్నారు.
ముఖ్యంగా వృద్ధులను లక్ష్యంగా చేసుకునే ఘటనలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. అపరిచిత నంబర్ల నుంచి వచ్చే ఫోన్ కాల్స్లో ఎదుటివారు ఎంత అధికారికంగా మాట్లాడినా, పోలీసులమని లేదా కేంద్ర దర్యాప్తు సంస్థ అధికారులమని చెప్పినా వెంటనే నమ్మకూడదని సైబర్ నేరాల నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. వీడియో కాల్లో అధికారుల మాదిరిగా కనిపించే దృశ్యాలు చూపించినా అది నిజమైన విచారణకు నిదర్శనం కాదని హెచ్చరిస్తున్నారు.
ఈ తరహా మోసాల్లో ‘డిజిటల్ అరెస్ట్’ అనే పదాన్ని నిందితులు భయపెట్టేందుకు ఉపయోగిస్తుంటారు. ఫోన్ లేదా వీడియో కాల్లోనే బాధితుడిని గంటల తరబడి మాట్లాడిస్తూ, బయటకు వెళ్లకుండా లేదా ఇతరులతో మాట్లాడకుండా చేసి, తమ చెప్పిన విధంగా డబ్బు బదిలీ చేయించే ప్రయత్నం చేస్తారు. అయితే చట్టపరంగా ఫోన్ లేదా వీడియో కాల్ ద్వారా ఎవరినైనా ‘డిజిటల్ అరెస్ట్’ చేసే విధానం లేదని పోలీసులు, సైబర్ నేరాలపై అవగాహన కల్పించే అధికారులు పదేపదే చెబుతున్నారు.
ఎవరైనా అపరిచిత వ్యక్తులు ఫోన్ చేసి కేసు నమోదైందని, అరెస్టు చేస్తామని లేదా ఖాతాలోని డబ్బును ధృవీకరించాల్సి ఉందని చెప్పి నగదు బదిలీ చేయాలని కోరితే స్పందించవద్దని పోలీసులు సూచిస్తున్నారు. ఎలాంటి పరిస్థితుల్లోనూ బ్యాంకు వివరాలు, పాస్వర్డ్లు, వ్యక్తిగత గుర్తింపు వివరాలు, ధృవీకరణ సంకేతాలను అపరిచితులకు ఇవ్వకూడదని హెచ్చరిస్తున్నారు.
అలాగే అనుమానాస్పద వ్యక్తులు పంపిన సందేశాల్లోని లింకులను తెరవడం, తెలియని దరఖాస్తులను ఏర్పాటు చేసుకోవడం, ఫోన్లో చెప్పిన సూచనల మేరకు బ్యాంకింగ్ లావాదేవీలు చేయడం వంటివి చేయకూడదని సూచిస్తున్నారు. ఇలాంటి కాల్ వస్తే వెంటనే కుటుంబ సభ్యులకు సమాచారం ఇవ్వడంతో పాటు స్థానిక పోలీసులను సంప్రదించాలని చెబుతున్నారు. ఇప్పటికే డబ్బు బదిలీ చేసి మోసపోయినట్లయితే ఆలస్యం చేయకుండా జాతీయ సైబర్ నేరాల సహాయ నంబర్ 1930కు ఫిర్యాదు చేయాలని సూచిస్తున్నారు.
90 ఏళ్ల వృద్ధుడి నుంచి రూ.18 లక్షలు కాజేసిన తాజా ఘటన.. సైబర్ నేరగాళ్లు ఎంతటి వయసున్న వారినైనా లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారనే విషయాన్ని మరోసారి స్పష్టం చేస్తోంది. ముఖ్యంగా వృద్ధులు ఇలాంటి అనుమానాస్పద కాల్స్కు గురైనప్పుడు కుటుంబ సభ్యులు వెంటనే స్పందించి వారికి సహాయం చేయడం, అధికారిక మార్గాల్లోనే వివరాలను ధృవీకరించడం ద్వారా ఇలాంటి మోసాలను అడ్డుకోవచ్చని పోలీసులు సూచిస్తున్నారు.
